ترجمه ـ عسکر داوودی

در نیمه اول سال ۲۰۲۵ روزانه حدود ۴/۲ میلیون بشکه انرژی فسیلی از «تنگه باب المندب»، در انتهای جنوبی دریای سرخ، عبور داده شده است. سالانه بین ۱۲ تا ۱۵ درصد از تجارت دریایی بین المللی و ۳۰ درصد از ترافیک کانتینری جهانی به ارزش بیش از ۱ تریلیون دلار از مسیر این آبراه عبور داده می شود و محصولات کشاورزی مانند غلات و کودها، مواد اولیه مانند سنگ معدن و فلزات، قطعات صنعتی مانند الکترونیک، قطعات خودرو و دیگر منابع انرژی نیز از جمله کالا های عبوری است.

«تنگه باب المندب» و دریای سرخ همچنین به عنوان یک گلوگاه دیجیتال جهانی شناخته می شود، زیرا ۹۰ درصد کابل های فیبر نوری زیرآبی که اینترنت اروپا و آسیا را به هم متصل می کنند، از بستر این کانال آبی عبور داده شده است و روزانه حدود ۴ تا  ۵ میلیون بشکه نفت عربستان سعودی از طریق شبکه خطوط لوله ای که میادین نفتی این کشور را با عبور از «باب المندب» به بنادر دریای سرخ متصل می کند، صادر می شود. با توجه به این مشخصات باید توجه داشت که بی ثباتی بیشتر در دریای سرخ می تواند بحران های موجود در شمال و شرق آفریقا را نیز تشدید کند.

در حالی که ایالات متحده و ایران همچنان درگیر جنگ برای کنترل تنگه هرمز هستند، نگرانی ها درباره امنیت گلوگاه دریایی سرخ افزایش یافته است. در ۲۰ ژوئیه، شورشیان حوثی (انصار الله) مورد حمایت ایران اعلام کردند که محاصره کامل دریایی بر عربستان سعودی اعمال خواهند کرد. مناطق تحت کنترل حوثی ها در یمن مستقیما در امتداد تنگه باب المندب— در انتهای جنوبی دریای سرخ— قرار دارد محلی که عربستان سعودی از آنجا برای صادرات نفت خود به بازار جهانی استفاده می کند. دریای سرخ، یک ورودی به طول ۱۴۰۰ مایل بین شمال شرقی آفریقا و شبه جزیره عربستان، یکی از مهم ترین شریان های حمل ونقل دریایی جهانی است. با طولانی شدن جنگ بین ایالات متحده و ایران، تنگه هرمز و دریای سرخ به سلاحی حیاتی در اختیار ایران و برعلیه غرب جمعی تبدیل شده است. کارشناسان می گویند تسلط حوثی ها بر دریای سرخ، می تواند باعث تأخیرهای شدید در زنجیره تأمین، افزایش قیمت انرژی و بی ثبات تر شدن اقتصاد جهانی بشود. کلارا گیلیسپی، کارشناس انرژی و اقلیم CFR  می گوید: "مسئله فقط حجم عظیم نفتی نیست که معمولا از تنگه باب المندب عبور داده می شود، بلکه از دست دادن تضمین عبور ایمن از تنگه باب المندب و دریای سرخ به معنای کاهش بیشتر مسیرهای تجاری قابل دوام نفت و گاز طبیعی مایع بین خاورمیانه و سایر مناطق خواهد بود. این امر خطر متوقف شدن حمل ونقل بیشتر منابع موجود را به همراه دارد و به طور کلی فشار بیشتری بر بازارهای جهانی انرژی که از قبل شکننده اند وارد می کند." این مسیر آبی از سال ۲۰۲۳ به عنوان منطقه فعال درگیری شناخته می شود، زمانی که حوثی های مستقر در یمن (انصار الله) شروع به حمله به کشتی های تجاری و دریایی کردند تا به کمپین نظامی اسرائیل در غزه اعتراض کنند، به طور قابل توجهی حمل و نقل بین المللی را مختل کردند. از طرفی محاصره دریایی نامشخص حوثی ها بر عربستان سعودی اکنون پس از فروپاشی آتش بس آمریکا و ایران رخ داده و می تواند نشانه ای از گسترش جنگ با تشدید خصومت ها باشد.

سازمان بین المللی دریانوردی سازمان ملل، دریای سرخ را «یکی از حیاتی ترین مسیرهای دریایی که تجارت جهانی را ممکن می سازد» توصیف می کند. طبق گزارش اداره اطلاعات انرژی آمریکا (EIA)، حدود  ۴/۹میلیون بشکه نفت خام و محصولات نفتی در نیمه اول سال ۲۰۲۵ از کانال سوئز و خط لوله سوئز- مدیترانه — هر دو در انتهای شمالی دریای سرخ — عبور کرده اند. حدود ۴/۲ میلیون بشکه در روز از تنگه باب المندب، در انتهای جنوبی دریای سرخ، عبور داده شده است. در مجموع، حمل و نقل نفت از این سه مسیر تقریبا ۶ درصد از کل نفت های دریایی در آن زمان را تشکیل می داد. در مقایسه، جریان نفت از تنگه هرمز در همان دوره به طور متوسط نزدیک به۲۱  میلیون بشکه در روز بوده است. دریای سرخ همچنین به عنوان یک گلوگاه دیجیتال شناخته می شود، زیرا ۹۰ درصد کابل های فیبر نوری اینترنتی زیرآبی که ارتباطات اروپا و آسیا را به هم متصل می کنند، از بستر این مسیر آبی عبور می کنند. عبدالله جابر الزیدی، مشاور ارشد مطالعات دفاعی و امنیتی در مرکز تحقیقات خلیج فارس، در خلاصه ای از دیدگاه های جهانی CFR نوشت: «این کابل های زیرآبی در بستر «تنگه باب المندب» امکانات استراتژیک حیاتی هستند که به اندازه نفت و مسیرهای تجاری اهمیت دارند.»

این تنگه به عرض بیست مایل (تقریبا ۲۳/۱۸ کیلومتر.م) تنها نقطه ورود به دریای سرخ از اقیانوس هند است و در کنار مناطق تحت کنترل حوثی ها در یمن قرار دارد. علی اکبر ولایتی، مشاور ارشد امور بین الملل رهبر ایران، مجتبی خامنه ای، ماه آوریل در شبکه های اجتماعی نوشت که «جبهه مقاومت» — اشاره به ائتلاف گروه های همسو با ایران در سراسر خاورمیانه — «باب المندب را همانند هرمز می بیند.» او افزود: «اگر کاخ سفید جرأت کند اشتباهات احمقانه خود را تکرار کند، به زودی درمی یابد که جریان انرژی و تجارت جهانی می تواند با یک حرکت مختل شود.»

گروه (انصار الله)  پس از بمباران فرودگاه بین المللی پایتخت اش صنعا و در واکنش به «محاصره سرکوبگرانه» چندین ساله عربستان اعلام کرد که دیگر این محاصره را تحمل نخواهد کرد. محاصره اعلام شده حوثی ها (انصار الئه) علیه عربستان سعودی مشکلات متعددی را برای عربستان ایجاد خواهد کرد. لازم به ذکر است که دسترسی به تنگه باب المندب برای عربستان امری حیاتی است زیرا این کشور از طریق شبکه خطوط لوله ای که میادین نفتی خود را به بنادر دریای سرخ متصل می کند، روزانه حدود چهار تا پنج میلیون بشکه در نفت صادر می کند، طبق گفته کارشناس روابط خارجی (CFR)، ادوارد فیشمن: «اما حوثی ها (انصار الئه) که متحدان ایران هستند، به طور نظری می توانند باب المندب را قطع کنند و عملا کاری کنند که عربستان سعودی هیچ راهی برای صادرات نفت خود نداشته باشد.» واکنش این گروه به جنگ اسرائیل و حماس باعث اختلال در ترافیک دریایی در تنگه باب المندب و باعث کاهش دور بیش از نصف محموله های نفت شد؛ یعنی از ۹/۳ میلیون بشکه در روز در سال ۲۰۲۳ به فقط ۴/۱ میلیون بشکه در روز در سال۲۰۲۴  محدود شد. اکنون با بمباران فرودگاه بین المللی یمن در صنعا محاصره دریایی ژوئیه ۲۰۲۶ حوثی ها علیه عربستان سعودی اعلام شد، که نگرانی های تازه ای را درباره اختلالات در حمل و نقل دریایی دریای سرخ و تأمین جهانی نفت برانگیخت. حوثی ها (انصار الئه) فعالیت های بندر ایلات، تنها بندر اسرائیل در دریای سرخ، را به طور قابل توجهی مختل کرده اند. حملات آنها باعث شده است که  اسرائیل حملات هوایی تلافی جویانه ای به بنادر و زیرساخت های تحت کنترل حوثی ها در یمن انجام دهد، هرچند درگیری های مستقیم تا اواخر ۲۰۲۵ عمدتا متوقف شد. اما بطور نامنظم همچنان ادامه دارد. علاوه بر اختلالات در حمل و نقل بین المللی، کارشناسان هشدار می دهند که کنترل دریای سرخ توسط (انصار حزب الئه) حوثی های مستقر در یمن می تواند بحران های موجود در شمال و شرق آفریقا را تشدید کند. میشل گاوین، کارشناسCFR  مامور در آفریقا، گفت: «در حال حاضر تنش های متعدد و به هم پیوسته ای در منطقه شاخ افریقا وجود دارد که مربوط به آب های نیل، تمایل اتیوپی به دسترسی به دریا و داشتن بندر، جنگ داخلی سودان و بحران های سیاسی و امنیتی سومالی است.» بسیاری از این درگیری ها تحت تأثیر رقابت میان قدرت های خاورمیانه — از جمله قطر، عربستان سعودی، ترکیه و امارات متحده عربی— از طریق سرمایه گذاری های استراتژیک، حمایت نظامی و همکاری های امنیتی شکل می گیرند. او افزود: «هرچه رقابت شدیدتر شود، احتمال درگیری در آفریقا نیز بیشتر می شود.» با توجه به پرهزینه بودن کلیه گزینه های غیر از «آبراه باب المندب». اهمیت مسیر استراتژیک تنگه «باب المندب»، همچنان بعنوان سلاحی در اختیار ایران و «محور مقاومت» باقی می ماند.

https://www.cfr.org/articles/another-hormuz-the-red-seas-threat-to-the-global-economy

------------------------------------

شورای روابط خارجی (CFR) آمریکا در پلاتفرم خود، خود را سازمانی غیرانتفاعی و غیرحزبی معرفی می کند که به بهبود درک سیاست خارجی و امور بین الملل ایالات متحده اختصاص دارد.

CFR (اصطلاحی که مخفف «هزینه و بار» است. اصطلاحی در بخش تجارت بین المللی که مسئولیت های فروشنده و خریدار را در یک قرارداد حمل و نقل مشخص می کند. (طبق این قرار داد، فروشنده مسئول هزینه ها و حمل و نقل لازم برای رساندن کالا به بندر مقصد مشخص است، در حالی که ریسک پس از بارگیری کالا روی کشتی به خریدار منتقل می شود.م) با ادامه اختلالات در تنگه هرمز، دریای سرخ می تواند گلوگاه بعدی جنگ شود. اگر ایران حوثی ها را به عنوان نیروی نیابتی برای مسدود کردن ترافیک دریایی در تنگه باب المندب به کار گیرد.

تلگرام راه توده:

https://telegram.me/rahetudeh

        پیج فیسبوک راه توده